Korte Keek op Carnaval

campagnebuso

Carnaval in Hongarije? Daar is het gehele jaar door Carnaval, in de politiek, op het werk en natuurlijk in de kroeg. De meeste dingen die gezegd en geschreven worden kun je immers met een korreltje zout nemen. Ik weet trouwens niet wat de carnavalsnaam is van de stad Boedapest. Ik denk Boedapest…….De sleutels van de stad liggen naar verluidt al jaren op de bodem van de Donau, nabij de Petőfi brug.

Ik heb het even nagekeken maar carnaval is in de Hongaarse vertaling niet ’Farsang’ zoals velen – ondere andere ik – aannemen, maar gewoon ’Karnevál’. Althans als we onder dit zottenfeest de laatste 3 dagen voor aswoensdag rangschikken. Of in de onvermijdelijke Hongaarse uitdrukking ’a farsang farka’. ‘Farsang’ sec is de periode van Driekoningen – 6 januari – tot Aswoensdag. ’Farka’ betekent letterlijk ’de staart van’ daarmee het einde van de Roomse feestperiode aangevend. Voor Hongaarse Rooms-Katholieken begint dan de vastenperiode – tot Pasen – en ik ken toch nog een redelijk aantal Hongaren dat deze vastenperiode serieus neemt. In Nederland is er vorig jaar per toeval een ’vastende’ ontdekt in een gehucht naast het Limburgse Vaals. ’Hart van Nederland’ – SBS6 – maakte er vorig jaar met veel aplomb melding van. Kijk, John de Mol – de nieuwe eigenaar van de ’campingzender’ – dat zijn nog eens sensationele nieuwsfeiten!

Alle carnavalsgekheid op een stokje, prachtige praalwagens zijn in Hongarije in deze tijd niet echt te signaleren. Dat is onder de Hollandse grote rivieren wel even anders. Als ze niet zijn afgefikt natuurlijk zoals laatst in Zaltbommel. De vrijwilligers van de carnavalsvereniging ’de wallepikkers’ – geen grap! – zagen door ontploffende gasflessen hun levenswerk in rook opgaan. Daarmee waren de wallepikkers wel één van de hoofdthema’s van het NOS 8 uur journaal. Ach ja, deze tragedie veroorzaakt ook leed. In de Hongaarse provincies rijden overigens wel voortdurend vreemdsoortige vehikels rond die in Nederland met gemak in de ’stoet’ mee zouden kunnen. Krakkemikkige krotten getrokken door een vermoeid paard, Wartburgs met kerstverlichting, Trabanten met meertonige hoorn etc. Wat ik al zei, het gehele jaar is het carnaval dat de klok slaat.

Seth Gaaikema – wie kent de overleden cabaretier nog? – meende dat wijlen VVD coryfee Molly Geertsema een groot carnavalsliefhebber was in zijn tijd. Geertsema sprak ’carnaval’ wel altijd met een corpsballenaccent uit namelijk: kérnewél. Tot de Groningse cabaretier er achter kwam dat de oude liberaal het over ’kernafval’ had. Voor de thuisprovincie – Groningen – van Seth was dat nog net op tijd, de Brabo’s werden daarentegen met de radioactieve afval van Nederlandse kerncentrales opgescheept. Want had Molly die zuidelijke Nederlanders niet gevraagd ’of ze nog kérnewél willen’? Natuurlijk wilden die Oeteldonkers dat wel!

In het oosten van Hongarije hebben ze overigens nog nooit van ’farsang’ gehoord. De daar overwegend protestantse bewoners zouden de poppen op eventuele praalwagens meteen vertrappen, een ongehoorde Rooms-Katholieke beeldenverering in hun ogen. De beeldenstorm van 1566 zou terstond herhaald worden, vort met die papen! Wat Christelijk geloof betreft is er een divers beeld zichtbaar in Hongarije. Er bevindt zich een tamelijk grote protestantse minderheid binnen de landsgrenzen, maar ook daarbuiten zoals in Transsylvanië. Dat is in andere midden-Europese  landen – bijvoorbeeld Kroatië en Polen – wel anders, daar bedraagt het percentage Rooms-Katholieken rond de 102%.

Een echt kostuumfeest in Hongarije vindt rond de carnaval in de Donaustad Mohács plaats, de zogenaamde Busójárás. Een cultureel evenement met vrolijke volksdansgroepen, hapje, drankje op straat in een uitgelaten carnavalsstemming. Maar de hoofmoot vormt de gang door de stad van de Busók, vervaarlijk uitziende lieden gehuld in dierenvachten met enge maskers voor. Vaak met ellenlange stierenhoorns op het hoofd geklemd. De legende gaat dat tijdens de belegering van de Turken in de 16e eeuw de oorspronkelijke bewoners met kano’s het moerasgebied invluchtten in voornoemde vervaarlijke outfit. De argeloze turken die de Busók in de mist zagen opduiken schrokken zich natuurlijk een hoedje en kozen het hazenpad. Dit liet overigens onverlet dat de Turken in de slag bij Mohács – 1526 – de Hongaren een vernietigende slag toebrachten. Een kniesoor die daarop let. In de dagen van de Busójárás is het Wein, Weib und Gesang in de stad met veel liederlijk bezopen deelnemers. Het voksfeest is sinds 2012 officieel een Hungarikum en sinds 2009 als cultureel erfgoed bestempeld door de UNESCO! Egészségetekre! Voor de niet-Hongarijekenners onder ons: ’op jullie gezondheid’. Ziet U wel hoe efficiënt die Hongaarse taal is, voor deze uitdrukking volstaat één Hongaars woord!

Tot slot. De Hongaarse regering doet er alles aan om de de Hongaarse landgenoten in de carnavalssfeer te brengen. Het hele land is volgeplakt met plakkaten – zie boven – met twee uitbundige feestvierders met feestmaskers op. Wat zegt U? De gefotografeerde mannen dragen geen maskers? Wat een demasqué!

Mien waar is mijn feestneus, Mien waar is m’n neus? Waar is m’n feestneus gebleven? (Toon Hermans levenskunstenaar 1916 – 2000)

Ja, waar is die feestneus eigenlijk? Stiekem verstopt in de bureaulade van Orbán én Juncker! En die van Frans Timmermans? Die heeft Frans al jaren om zijn neus geklemd, maar valt niet meer op. Waarom niet? De rode kleur is verbleekt……..

Een hartelijk aláááf uit de carnavalsstad Nergenshuizen (Utopia). Welke stad dat is? Brussel natuurlijk, of Bruxelles voor de Francofielen onder U.

Reklámok

Vélemény, hozzászólás?

Adatok megadása vagy bejelentkezés valamelyik ikonnal:

WordPress.com Logo

Hozzászólhat a WordPress.com felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Google kép

Hozzászólhat a Google felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Twitter kép

Hozzászólhat a Twitter felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Facebook kép

Hozzászólhat a Facebook felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Kapcsolódás: %s