Hongaren worden Polyglotten

Polyglot

Hongaren worden polyglotten, zeker weten! Afgelopen weekend heeft Minister-President, de grote roerganger, dé hopman en tegenwoordig ook superminister van onderwijs Viktor Orbán aangekondigd dat de Hongaren vloeiend in diverse talen zullen gaan communiceren. Kinderen die in de 9e, 10e, of 11e klas ’zitten’ – mooie Nederlandse uitdrukking – mogen vanaf aanstaande zomer gratis 2 X twee weken in het buitenland een taal – verder – leren. Voorwaarde is wel dat de kinderen niet groepsgewijs uitwaaieren, want dan blijft de voertaal onderling nog altijd Hongaars natuurlijk. Verder moet er van een ’basiskennis’ van de betreffende buitenlandse taal sprake zijn. Hoeveel Hongaarse kinderen zullen/kunnen aan deze voorwaarden voldoen? 100 misschien? En dan nog, tsjonge jonge twee weken van huis, die arme teenagers zullen bijkans sterven van de heimwee. Blijven ’nationwide’ over 50 Hongaarse middelbare scholieren. Een groot gebaar van Orbán verwordt tot een ’vlinderwindje’

Ok, ok, voorgaande is wel een erg negatieve benadering. Laten we het van de zonnige kant bekijken, in de Europese Unie staan Roemenië en jawel, het Verenigd Koninkrijk achter Hongarije voor wat betreft het spreken van vreemde talen. Helaas voor de Hongaren, die Engelsen vallen af, Engels is nog steeds één van de wereldtalen. Andere talen leren is voor die eilandbewoners dus niet opportuun. Overigens, let op, dé wereldtaal over 100 jaar wordt het Chinees, het latijnse woord en schrift zullen voortleven als vage herinneringen. De Roemenen blijven dus over als rode lantaarndrager, maar of je daar nu blij mee moet zijn? Niet echt een zonnige kant aan te ontdekken, helaas.

Hoe kan ik dan toch positief eindigen? Eindelijk wordt er in ieder geval een poging ondernomen om de Magyaren van hun eenzame taaleiland te laten afkomen. Ik moet Orbán nageven, het is een begin en laten we hopen dat er zich zoveel mogelijk Hongaarse teenagers zich zullen melden voor een taalstage. Onder de socialisten van Gyurcsány was er niet alleen sprake van het taaleiland Hongarije maar tevens van een desolaat Magyareneiland. Die ellende ligt gelukkig achter ons.

Maar hiernaast dienen er nog veel meer stimulerende maatregelen genomen te worden. Bijvoorbeeld door de nasynchronisatie van buitenlandse speelfilms onmiddellijk af te schaffen. Eindelijk kan ik dan ook een film als ’the Godfather’ of ’the Shining’ op de Hongaarse RTL aanschouwen. Marlon Brando en Jack Nicholson die de Hongaarse taal spreken is net zoiets als Mark Rutte te horen converseren in het Chinees. Wie overigens de premier van Nederland is in het jaar 2119? Drs Xi Hu Lang. En die zal het grapje van ’Hoelang is een Chinees’ echt niet meer verstaan, laat staan begrijpen. De Hongaarse taal mag nooit vergaan, maar daartoe moet  – paradoxaal genoeg – die Hongaar wel een groter mondje talen spreken.

Hieronder nog wat eigenaardigheden van die verrekt moeilijke Hongaarse taal die ik onlangs in een eerder artikel heb gepubliceerd.

Tja, die Hongaarse taal. In Nederland is er in het spraak- en schrijfgebruik al jaren sprake van een stelselmatige ’verengelsing’, de Amerikaanse one-liners zijn bijvoorbeeld niet van de lucht. zelfs sommige universiteiten trekken aan de bel. Het onderwijs wordt meer en meer in de Engelse taal gegeven, straks kan de afgestuurde ’bloem der natie’ niet eens meer op acceptabel niveau in de Nederlandse taal communiceren. Hierop kan ik overigens bevestigend reageren, wat je tegenwoordig voor kromme zinnen en elementaire taalfouten in (kwaliteits)kranten tegenkomt, het is in één woord treurig! Zelfs de nimmer navelstarende NOS doet mee aan dit foutenfestival, op de NOS-site ben ik het afgelopen jaar basale fouten tegengekomen die elke prehistorische spellingscontrole eruit had gehaald. O, Sorry! Ik had me voorgenomen niet meer negatief over de NOS te berichten, ga ik nu al de bietenbrug op. In Vlaanderen is de ’verengelsing’ wat minder voelbaar, daar wordt in voetbalstadions door de speaker nog altijd het volgende omgeroepen om het luisterend oor van het publiek te krijgen: ’aandacht, aandacht! In plaats van attentie! attentie! Waarvan akte!

Bijna voor elk buitenlands woord bestaat er een Hongaars synoniem, zoniet meer synoniemen. De moeilijkheid voor ’den mensch uit den vreemde’ die de Hongaarse taal enigszins onder de knie wil krijgen, is dat de woorden in het Hongaars vaak totaal anders in elkaar steken dan in bijvoorbeeld de Nederlandse taal. Één voorbeeldje: ’internationaal’ is in het Engels ’international’, in het Duits ’international’, in het Italiaans ’internazionale’. In het Hongaars? ’Nemzetközi’. Tja, maak daar maar eens chocola van als Hollander. Nu zijn er wel Engelse uitdrukkingen die we in het dagelijkse Hongaars tegenkomen, maar dan is de schrijfwijze vaak verhongaarsd. Een naar mijn smaak geestig voorbeeld: In Hongarije bestaan er ook managers tegenwoordig en zelfs managers met een Hongaars paspoort, maar die heten ietsjes anders: ’menedzserek’. Zo kom je nog geen stap verder met je goede gedrag.

Ok, nog een paar voor de leut. De wereld is beland in een vorm van technologische oorlogsvoering, ’cyberoorlog’ of ’cyberwar’ genaamd. Alle veiligheidsdiensten in de wereld vangen elkaar tegenwoordig ’cybervliegen’ af. Hongarije doet ook mee, ja, ja, maar in het poestaland heet dat ’kiberháború’. Uit te spreken als ’kiebèrhaaboroe’. Zelfs de ’c’ van ’cyber’ wordt een ’k’ van Karel. En een hamburger bij de McDonald’s wordt verkocht onder de naam szendvics’. Maar wat een hamburger nu te maken heeft met een ’sandwich’, joost mag het weten. Rock’n roll muziek is uiteraard ook populair in Hongarije maar wordt als volgt uitgesproken: rak en ral’. Tot slot gaat de Magyaarse moeder graag met haar kinderen naar het theater om de Mary Poppins musical te aanschouwen. Alleen moet je wel goed opletten als haar kinderen jou blij melden waar ze zijn geweest: bij de ’Meerie Poppiens mjoeziekèl’. Met een beetje functionerend gehoor valt hier de betekenis nog wel uit te destilleren. Een ieder die in Hongarije enigszins uit de voeten kan met deze vreemdsoortige én prachtige taal: proficiat! Hou moed! Voor degenen die maar niet verder komen ondanks alle inspanning heb ik nog een optimistische boodschap:

Het maakt me niet uit in wat voor taal een opera wordt gezongen. Zolang ik er maar niets van versta. (Sir Edward Appleton, Engels fysicus 1892-1965)

 

 

 

Reklámok

Vélemény, hozzászólás?

Adatok megadása vagy bejelentkezés valamelyik ikonnal:

WordPress.com Logo

Hozzászólhat a WordPress.com felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Google kép

Hozzászólhat a Google felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Twitter kép

Hozzászólhat a Twitter felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Facebook kép

Hozzászólhat a Facebook felhasználói fiók használatával. Kilépés /  Módosítás )

Kapcsolódás: %s